Chúng tôi đã đăng tải bài viết phản ánh việc cộng đồng dân cư thôn Dương Hồi (xã Yên Thắng, huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định), đại diện là ông Phạm Văn Tập, khởi kiện, đề nghị tòa tuyên hủy Quyết định xử phạt vi phạm hành chính của Chủ tịch UBND huyện Ý Yên về việc xây dựng cổng làng thôn Dương Hồi.

Theo người dân, việc Chủ tịch UBND huyện Ý Yên ban hành Quyết định 1890 trong trường hợp này không đảm bảo khách quan, thiếu cơ sở pháp lý, gây ảnh hưởng nghiêm trọng tới quyền và lợi ích hợp pháp của Cộng đồng dân cư thôn Dương Hồi.

Bản án sơ thẩm số 05/2019/HC-ST tuyên bác đơn khởi kiện của người dân thôn Dương Hồi với Quyết định xử phạt vi phạm hành chính của Chủ tịch UBND huyện Ý Yên.

Trong buổi xét xử diễn ra ngày 06/9/2019, TAND tỉnh Nam Định đã ban hành Bản án hành chính sơ thẩm số 05/2019/HC-ST tuyên bác đơn khởi kiện của người dân thôn Dương Hồi với Quyết định xử phạt vi phạm hành chính của Chủ tịch UBND huyện Ý Yên. Về một số nội dung chính Cộng đồng dân cư thôn Dương Hồi đưa ra lý do để khởi kiện, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Về thời gian và thẩm quyền lập Biên bản vi phạm hành chính (BBVPHC)

Hội đồng xét xử thấy theo quy định tại Điểm a khoản 1 Điều 6 Luật Xử lý vi phạm hành chính năm 2012 và khoản 2 Điều 5 Nghị định số 139/2017/ND-CP ngày 27/11/2017 của Chính phủ thì: “Thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động đầu tư xây dựng là… 02 năm”. Theo quy định tại khoản 1 Điều 66 Luật Xử lý vi phạm hành chính tối đa là 30 ngày, kể từ ngày lập biên bản”.

Vào tháng 8/2017, Cộng đồng dân cư thôn Dương Hồi do ông Phạm Văn Tập – Trưởng thôn làm đại diện  đã có hành vi xây dựng công trình cổng làng lấn chiếm hành lang bảo vệ khu di tích lịch sử - Văn hóa Đền thờ Vua Đinh, xã Yên Thắng, huyện Ý Yên. Ngày 13/3/2018, UBND xã Yên Thắng lập biên bản vi phạm hành chính; đến ngày 11/4/2018 Chủ tịch UBND huyện Ý Yên ban hành Quyết định số 1836 QĐ-XPVPHC xử phạt cộng đồng dân cư thông Dương Hồi. Do sai sót về đối tượng bị xử phạt vi phạm hành chính nên ngày 18/4/2018, Chủ tịch UBND huyện Ý Yên ban hành Quyết định số 1888 QĐ – HBXPVPHC hủy bỏ toàn bộ Quyết định số 1836 QĐ-XPVPHC ngày 11/4/2018. Đến ngày 19/4/2019, Chủ tịch UBND huyện Ý Yên ban hành Quyết định số 1890 QĐ-XPVPHC xử phạt Cộng đồng dân cư thôn Dương Hồi, xã Yên Thắng, huyện Ý Yên do ông Phạm Văn Tập làm đại diện. Như vậy, việc ban hành quyết định của Chủ tịch UBND huyện Ý Yên phù hợp với quy định của pháp luật về thời hiệu, thời hạn.

Về thẩm quyền lập Biên bản vi phạm hành chính: Ngày 13/3/2018, UBND xã Yên Thắng tiến hành lập biên bản vi phạm hành chính trong lĩnh vực xây dựng đối với cộng đồng dân cư thôn Dương Hồi do ông Phạm Văn Tập – Trưởng thôn làm đại diện. Trong đó bà Ngô Thị Hoa – Cán bộ Văn hóa Thông tin xã là người lập Biên bản, ngoài ra còn có sự tham gia của Chủ tịch, Phó Chủ tịch UBND xã, các cán bộ Địa chính Môi trường, cán bộ Tư pháp xã Yên Thắng, có sự chứng kiến của thường trực Đảng ủy xã và đại diện một số cơ quan chuyên môn của huyện, các thành phần nói trên đều ký vào Biên bản là đảm bảo theo đúng quy định tại Điều 58 Luật xử lý vi phạm Hành chính năm 2012, Điều 69 Nghị định số 139/2017/ND-CP ngày 27/11/2017.

Về đối tượng bị xử phạt VPHC tại Quyết định 1890

Người khởi kiện cho rằng quyết định số 1890 đã xác định sai chủ thể vi phạm hành chính theo quy định tại điểm d khoản 1 Điều 3 Luật xử lý vi phạm hành chính năm 2012. Tuy nhiên Hội đồng xét xử thấy theo quy định tại điểm b khoản 3 Điều 2 Nghị định số 139/2017/ND-CP thì “Hộ gia đình, Cộng đồng dân cư… được gọi chung là cá nhân”. Như vậy Cộng đồng dân cư thôn Dương Hồi được coi là cá nhân khi thực hiện hành vi vi phạm hành chính.

Về tư cách đại diện của ông Phạm Văn Tập cho Cộng đồng thôn Dương Hồi, Hội đồng xét xử thấy với tư cách là trưởng thôn ngày 2/8/2017, khi cán bộ và nhân dân thôn Dương Hồi lập tờ trình xin phép xây dựng cổng làng, ông Tập đại diện nhân dân – trưởng ban kiến thiết ký tờ trình; ngày 13/3/2018 UBND xã Yên Thắng lập biên bản vi phạm hành chính thì ông Tập với tư cách là Trưởng thôn – đại diện Cộng đồng dân cư thôn Dương Hồi tham dự vào việc lập biên bản, sau khi nhận Quyết định số 1836 QĐ – XPVPHC ngày 11/4/2018 của Chủ tịch UBDN huyện Ý Yên, ngày 13/4/2018 tại cuộc họp toàn thể nhân dân thôn Dương Hồi đã thống nhất cử ra một số người trong đó có ông Tập thay mặt toàn thể nhân dân làm đơn khiếu nại, làm việc với các cơ quan, đơn vị liên quan cho đến khi vụ việc cổng làng thôn Dương Hồi được giải quyết xong.

Như vậy, việc Chủ tịch UBND huyện Ý Yên ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với Cộng đồng dân cư thôn Dương Hồi do ông Phạm Văn Tập làm đại diện là có căn cứ và đúng pháp luật.

Về căn cứ để lập biên bản xử phạt hành chính

Đối với Quyết định số 04/QĐUB ngày 2/1/1996 của UBND tỉnh Nam Hà về việc công nhận di tích lịch sử văn hóa đền Vua Đinh ở xã Yên Thắng, huyện Ý Yên, Hội đồng xét xử nhận thấy, về thẩm quyền của cơ quan ban hành Quyết định số 04/QĐUB nêu trên chưa phù hợp với quy định pháp luật tại thời điểm ban hành. Tuy nhiên, theo quy định của Luật Di sản văn hóa năm 2001 cũng như các quy định của pháp luật trong lĩnh vực Di sản Văn hóa thì việc công nhận di tích lịch sử văn hóa đền Vua Đinh thuộc thẩm quyền của UBND tỉnh Nam Định.

Mặt khác đền Vua Đinh ở xã Yên Thắng, huyện Ý Yên, đã xây dựng lâu đời, có giá trị về mặt văn hóa, lịch sử, kiến trúc nghệ thuật, được các thế hệ cộng đồng dân cư địa phương bảo vệ, tu bổ, gìn giữ và phát huy các giá trị của di tích. Ý kiến của Cục Di sản văn hóa thuộc Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch tại Công văn số 408/DSVH-TT ngày 15/6/2019, cũng như trả lời của UBND tỉnh Nam Định đối với kiến nghị của nhân dân tại Công văn số 446/UBND-VP8 ngày 28/6/2019 đều xác định việc kiến nghị thu thồi, hủy bỏ Quyết định số 04/QĐUB ngày 2/1/1996 của UBND tỉnh Nam Hà không còn hiệu lực xem xét. Di tích lịch sử đền Vua Đinh ở xã Yên Thắng, huyện Ý Yên phải được bảo vệ và phát huy giá trị của di tích.

Từ nhận định trên, Hội đồng xét xử nhận thấy không có căn cứ để chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Phạm Văn Tập về việc yêu cầu hủy Quyết định số 1890 QĐ – XPVPHC ngày 19/4/2018 của Chủ tịch UBND huyện Ý Yên, tuyên bác đơn khởi kiện của Cộng đồng dân cư thôn Dương Hồi.

Không đồng tình, ngày 16/09/2019, đại diện cho Cộng đồng dân cư thôn Dương Hồi, ông Phạm Văn Tập đã nộp Đơn kháng cáo toàn bộ Bản án hành chính sơ thẩm số 05/2019/HC-ST của TAND tỉnh Nam Định, đề nghị Tòa án cấp phúc thẩm xem xét hủy toàn bộ nội dung Bản án hành chính sơ thẩm số 05/2019/HC-ST và chấp thuận các yêu cầu trong đơn khởi kiện của ông Phạm Văn Tập liên quan đến quyết định xử phạt vi phạm hành chính số 1890/QĐ – XPVPHC ngày 19/04/2018 và ông Chủ tịch UBND huyện Ý Yên.

Chúng tôi sẽ tiếp tục theo dõi vụ việc và thông tin đến bạn đọc.

Nhóm PV