Vừa qua, báo KD&PL nhận được phản ánh của bà Nguyễn Thị Lan (trú tại khối Tân Lộc, phường Hưng Dũng, TP. Vinh, tỉnh Nghệ An) về việc chính quyền địa phương tổ chức tiến hành cưỡng chế thực hiện dự án đường Nguyễn Phong Sắc (TP. Vinh) sai quy định. Mặc dù đã làm đơn kiến nghị nhiều năm nay nhưng các cấp chính quyền vẫn chưa giải quyết thỏa đáng?.

Cưỡng chế đất không nằm trong quyết định thu hồi?

Theo phản ánh của bà Nguyễn Thị Lan, bà và ông Nguyễn Danh Tính được thừa kế từ bố mẹ chồng để lại. Tuy nhiên, một phần diện tích này bỗng dưng bị biến mất sau khi UBND phường Hưng Dũng tiến hành cưỡng chế GPMB để làm đường (diện tích đất bị mất này không nằm trong quyết định cưỡng chế).

Theo đó, ngày 30/12/2011, UBND TP Vinh ra Quyết định số 7178/QĐ – UBND về việc thu hồi 39m2 đất của gia đình bà Lan đang sử dụng để xây dựng mở rộng đường Nguyễn Phong Sắc (phường Hưng Dũng, TP Vinh). Đến ngày 19/9/2012, UBND phường Hưng Dũng tiến hành cưỡng chế khu đất này. Trong quyết định thu hồi đất của UBND TP Vinh chỉ thu hồi 39m2 nhưng chính quyền phường lại tiến hành cưỡng chế 76,5m2, cho máy vào múc cây cối và ngôi nhà cấp 4.

v

Bà Nguyễn Thị Lan

Theo bà Lan cho biết, đất do gia đình hiện đang quản lý sử dụng thuộc khối Tân Tiến, phường Hưng Dũng. Nguồn gốc sử dụng đất là do nhận thừa kế một phần diện tích đất của bố mẹ chồng để lại từ năm 1998 (đất thổ cư, sử dụng từ trước ngày 18/12/1980). Tại hồ sơ quản lý đất đai lập theo Chỉ thị 299/TTg (năm 1980) thể hiện: Diện tích đất nói trên thể hiện trên bản đồ gồm 3 thửa, thuộc tờ bản đồ số 6, có tổng diện tích là 515m2. Trong đó có thể hiện thửa 280, diện tích 230m2, vị trí này hiện nay gia đình bà Lan sử dụng. Tuy nhiên, tại sổ 5b (sổ đăng ký ruộng đất thời điểm đo của Nhà nước) không thấy chủ sử dụng đất đăng ký quyền sử dụng đối với các thửa đất này (bản đồ đo đạc theo Chỉ thị 299/TTg chỉ thể hiện diện tích, không thể hiện kích thước).

Hồ sơ quản lý đất đai lập năm 1993 lại thể hiện thửa đất nói trên là: Thửa số 04, tờ bản đồ số 31, diện tích 415m2. Tại sổ mục kê ghi tên chủ sử dụng đất là ông Nguyễn Danh Nhân (em trai ông Tính). Tại sổ Át lát, ông Nhân đã ký nhận hình thể, kích thước các cạnh và diện tích thửa đất là 415m2. Lý do bản đồ năm 1993 thể hiện thửa đất của bố mẹ ông Tính để lại đo thành một thửa và mang tên ông Nhân là vì: Thửa đất của bố mẹ ông Tính để lại là đất thổ cư sử dụng trước ngày 18/12/1980. Năm 1951, bố ông Tính qua đời, mẹ ông Tính sống cùng con trai út là ông Nhân. Đến năm 1991, mẹ ông Tính qua đời, ông Nhân tiếp tục sống trên nhà và đất của bố mẹ để lại. Thời điểm đó, vợ chồng ông bà Tính - Lan đã có nhà ở, đất ở nơi khác, không sống trên thửa đất này cho nên khi đo đạc bản đồ và lập sổ Át lát, sổ mục kê năm 1993 đã ghi tên chủ sử dụng là ông Nhân.

Nhiều khuất tất trước khi đất bị thu hồi?

Ngày 6/5/1998, ông Tính cùng em trai là ông Nhân và anh trai là ông Nguyễn Danh Toản đã lập “Biên bản họp phân chia quyền thừa kế đất ở của cha mẹ đã chết để lại” và được UBND phường Hưng Dũng xác nhận. Theo thỏa thuận của 3 anh em, ông Tính được thừa kế một phần diện tích phía Đông thửa đất của bố mẹ, trong đó kích thước cạnh phía Đông Bắc là 18m, cạnh phía Tây Bắc là 5m, cạnh phía Đông Nam là 6m, cạnh phía Tây Nam không thể hiện kích thước, không ghi diện tích.

Kết quả xác minh của UBND phường Hưng Dũng gồm các ông: Nguyễn Phúc Toàn - nguyên Chủ tịch UBND phường Hưng Dũng; Nguyễn Hữu Dần - Khối trưởng khối Tân Tiến, phường Hưng Dũng thời điểm năm 1998 (những người đã ký xác nhận vào biên bản phân chia thừa kế do gia đình tự lập), ông Đặng Anh Tuấn - nguyên cán bộ địa chính phường Hưng Dũng thì việc xác nhận phân chia quyền thừa kế chỉ là việc giao dịch dân sự, không xác nhận khối lượng tài sản phân chia, do đó đã không kiểm tra kích thước và diện tích thửa đất phân chia.

Ngoài ra, sơ đồ phân chia thửa đất là do gia đình tự vẽ, không phải do cán bộ địa chính của phường thực hiện. Tuy nhiên, ở cuối biên bản phân chia thừa kế, UBND phường Hưng Dũng không ghi nội dung xác nhận, không có chữ ký của cán bộ tư pháp hay cán bộ địa chính mà chỉ có chữ ký của Chủ tịch và đóng dấu của UBND phường Hưng Dũng.

Hồ sơ địa chính chính quy lập năm 2001 thể hiện: Thửa đất bố mẹ ông Tính để lại thể hiện tại tờ bản đồ số 31 đã được đo tách thành 3 thửa, có tổng diện tích 426,9m2 mang tên 3 chủ sử dụng, trong đó thửa số 55, diện tích 83,8m2 mang tên ông Tính. Năm 1998 (thời điểm được phân chia thừa kế) đến thời điểm đo vẽ bản đồ (2001), gia đình ông Tính - bà Lan chưa xây dựng nhà trên thửa đất này.

Theo kết quả kiểm tra hiện trạng sử dụng đất ngày 4/11/2009 của UBND phường Hưng Dũng và các phòng, đơn vị của UBND TP Vinh: Bản đồ đo năm 2001 là khá chính xác, phù hợp với bản đồ đo năm 1993. Mặt khác, từ năm 1998 (từ khi hộ bà Lan được phân chia tài sản thừa kế) đến năm 2001, quá trình sử dụng đất của hộ bà Lan không biến động.

Theo ý kiến của ông Nguyễn Khắc An, Chủ tịch UBND phường Hưng Dũng tại biên bản làm việc giữa đại diện UBND phường Hưng Dũng và ông Tính về việc kiểm tra hiện trạng theo Công văn số 3098/UBND-TNMT (ngày 29/10/2009) của UBND TP Vinh: “Phải xác định được mốc giới giữa đất của ông Tính và vỉa hè đường Nguyễn Phong Sắc. Hay xác định theo các hộ liền kề, qua ý kiến phát biểu thống nhất xuống hiện trạng để đo đạc và xác định lại hiện trạng sử dụng”.

Sơ đồ và số liệu như sau: Đo bằng thước dây, theo sơ đồ hiện trạng thể hiện 123,6m2. Biên bản này cùng thống nhất nội dung có xác nhận của đại diện Thanh tra TP Vinh, cán bộ địa chính phường và Chủ tịch phường ký đóng dấu UBND phường Hưng Dũng.

Ngày 31/12/2009, UBND phường Hưng Dũng ra Công văn số 238/UBND - ĐT trả lời kiến nghị bà Nguyễn Thị Lan về việc đề nghị UBND phường Hưng Dũng ghi cụ thể số liệu diện tích vào bản vẽ sơ đồ do đoàn công tác đo đạc ngày 4/11/2009. Sau khi xem xét nội dung kiến nghị, UBND phường đã xác định: “Từ bản vẽ của đoàn đo đạc ngày 4/11/2009 cho kết quả diện tích: Tổng diện tích vùng đo đạc là 123,63m2...”.

Sau khi cưỡng chế, một phần diện tích đất của gia đình bà Lan bị hụt đi 37m2. Về việc này, gia đình bà Lan khẳng định, tổng diện tích đất là 123,6m2, còn UBND TP Vinh cho rằng, diện tích theo kết quả đo đạc là 83,8m2 và kết quả đo vẽ của UBND phường Hưng Dũng là không có cơ sở.

Theo biên bản làm việc ngày 4/11/2009 (đoàn công tác có đại diện của Thanh tra TP Vinh, Phòng TN&MT, Văn phòng Đăng ký quyền sử dụng đất TP Vinh; UBND phường Hưng Dũng) và Công văn số 238/UBND – ĐT của UBND phường Hưng Dũng có nội dung ghi rõ: Tổng diện tích vùng đo đạc là 123,63m2, trong đó có phần diện tích mặt trước xây ra đến mép đường nhựa là 49,8m2. Trên bản vẽ này cũng thể hiện phần đất đo đạc rất rõ ràng. Nếu căn cứ theo bản vẽ và các văn bản này thì ngoài diện tích 39m2 gia đình đã nhận tiền đền bù và diện tích còn lại hiện nay thì 37,5m2 “biến” đi đâu?.

Tiếp đó, tại Công văn số 4430/UBND – TNMT (ngày 5/12/2011) của UBND TP Vinh có nội dung xác định: Từ năm 1998, (từ khi hộ gia đình bà Lan được phân chia tài sản thừa kế) đến năm 2001, quá trình sử dụng đất không biến động. Như vậy, đất không bán, không mua thêm thì tại sao diện tích đất có thể hụt đi?.

“Gia đình tôi là gia đình có công với cách mạng, tôi chỉ mong các cấp chính quyền, giải quyết, làm rõ sự việc để mang lại công bằng cho gia đình tôi” - bà Lan cho biết thêm.

Để đảm bảo quyền lợi và lợi ích hợp pháp của người dân, các cấp chính quyền tỉnh Nghệ An cần phải xem xét, kiểm tra lại sự việc để mang lại sự công bằng của người dân để tạo lòng tin của nhân dân đối với chính quyền các cấp.

PV/KD&PL